Çocuklarda demir eksikliği
Çocuklar da demir eksikliğinden muzdarip olabiliyor. Peki, çocuklarda demir eksikliğinin nedenleri, belirtileri ve tedavi biçimleri neler?
![Çocuklarda demir eksikliği](https://img.elele.com.tr/rcman/Cw780h439q95gc/storage/old/news_cover/A958249C-35B1-4F2B-B1D7-A5AD010D2165.jpeg)
Demir eksikliği anemisi çocuklarda sık görülen bir problem ve genellikle fark edilmiyor. Çocukların büyüme ve gelişmesinde en önemli minerallerden olan demir, kırmızı kan hücrelerinin akciğerlerden dokulara oksijenin taşınmasına, kasların oksijeni depolamasına ve kullanmasına yardım ediyor. Demir eksikliği tedavi edilmediği zaman hem çocuğun fiziksel ve zihinsel gelişimi olumsuz etkileniyor hem de kansızlığa (anemi) neden olabiliyor. Liv Hospital Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Emre Çenesiz demir eksikliği ile ilgili merak edilenler hakkında bilgi verdi.
Demir eksikliği anemisi nedir?
Demir eksikliğinde normalde demir içermesi gereken kırmızı kan hücreleri sayıca azalır. Kırmızı kan hücrelerinin esas görevi dokulara oksijen taşımak ve dolayısıyla enerji vermektir. Kan hücreleri azaldığında dokulara taşınan oksijen de azalacağından çocuk halsizleşir. Ancak tedavi edilmediği takdirde zihinsel fonksiyonları etkileyebilir. Demir eksikliği olanlarda mental ve motor (zihinsel ve hareket) gelişim skorları daha düşük olur, dikkat eksikliği daha sık görülür.
Demir eksikliği için risk yaratan durumlar:
- Zamanından erken doğum
- Düşük doğum ağırlığı
- Çocuğa ilk 12 ayda inek sütü verilmesi
- Anne sütü ile beslenen bebeklerde 6’ncı aydan sonra demirden zengin ek gıda verilmemesi
- Anne sütü alamayan bebeklerde demirden zenginleştirilmiş mama kullanılmaması
- 1-5 yaş arası günde 750ml'den fazla inek/keçi sütü tüketimi
- Kronik hastalıklar
- Genç kızlarda adet kanaması
Demir eksikliği belirtileri:
- Halsizlik, güçsüzlük
- Soluk ten
- İştahsızlık
- Çabuk yorulma
- Huzursuzluk
- Dil üzerinde yaralar
- Üşüme
- Sık enfeksiyon geçirme
- Çarpıntı
- Davranış problemleri
- Okul başarısında azalma
- Buz, toprak, kil gibi besin değeri olmayan maddelerin tüketilmesi
Çocukta bu belirtilerin görülmesi halinde bir çocuk doktoru tarafından muayene edilmesi gerekiyor. Basit bir kan tahlili ile tanı konabiliyor.
Nasıl tedavi ediliyor?
Demir eksikliğinin erken tanısı için düzenli aralıklarla kan sayımı yapılması gerekiyor. Prematüre ve düşük doğum ağırlıklı bebeklerin 4-6’ncı ayda, zamanında doğmuş bebeklerin ise 6-9’uncu ayda tam kan sayımı yapılmalı. Doktorunuz gerekli görürse testin zaman içinde tekrarlanmasını öneriliyor. Kansızlık saptanırsa demir tedavisi başlanmalı. Demir eksikliği anemisi tanısı konan çocuklara kilosuna uygun dozda demir içeren ilaçlar başlaması ve diyet düzenlenmesi gerekiyor. Demir emiliminin daha iyi olması için ilaç aç karna alınmalı ve C vitamini bakımından zengin gıdalar bolca tüketilmeli. 1 ay kırmızı kan hücrelerinin artırılması ve 2 ay da demir depolarının dolması için toplam 3 ay tedavi sürdürülmeli, tedavi bitiminde kan sayımı kontrolü yapılmalı. Demir tedavisine bağlı dişlerde lekelenme ve dışkıda renk değişikliği görülebiliyor ancak bu durum geçici.